ABD'de İşletme Disiplinleri Federasyonunun Düzenlediği Kongreden 3 Ödül

7-10 Mart 2018 tarihleri arasında ABD nin New Mexico kentinde düzenlenen Association of Collegiate Marketing Educators (ACME) Conference’da sunulan bildiri, ABD 2018 Federation of Business Disciplines (İşletme Disiplinleri Birliği) 2018 yılı geleneksel Kongresinde Distinguished Paper Award ve Association of Collagate Marketing Educators Best Paper ödüllerini aldı.

“Are Consumers Rational In Their Use Of Medications? Examining Consumer Awareness, Attitudes And Behaviors Related To Medicine Use In Turkey” (Tüketiciler İlaç Kullanımı Konusunda Akılcı Mı? Türkiye'de İlaç Kullanımına İlişkin Tüketici Farkındalığı, Tutumları ve Davranışlarının İncelenmesi)  konulu çalışma, Üniversitemizden İşletme Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Dilaver Tengilimoğlu, ve diğer üniversitelerden Yrd. Doç. Dr. Perihan Terkin, Yrd. Doç. Dr. Aysu Turkuldu ve Prof. Dr. Türkan Dursun tarafından hazırlanarak sunuldu.

 

Akılcı ilaç kullanımı konusunda tüketici bilgi ve tutumlarının değerlendirildiği ve Ankara-Edirne illerinde yapılan örneklem çalışmasından elde edilen temel bulgular aşağıda özetlenmiştir:

Bireysel ve genel sağlık harcamalarının yaklaşık %30’unu kapsayan ilaç harcamalarında karşılaşılan en önemli sorun maliyetlerdir.  Öte yandan asıl üzerinde durulması gereken sorunlardan biri de akılcı olmayan ilaç kullanımının insan sağlığı ve tedavi süreçleri üzerindeki olumsuz etkileridir.

Literatürde yer alan çalışmalar incelendiğinde, genel olarak akılcı ilaç kullanımı açısından sağlık çalışanının tutum ve davranışlarının değerlendirildiği görülmüştür. Gerçekleştirilen bu çalışmada ise, akılcı ilaç kullanımı noktasında ilaç tüketicisi olan hane halkı bilgi ve tutumları belirlenmeye çalışılarak konuya farklı bir yönden değinilmiştir. Ankara ve Edirne illerinde gerçekleştirilen ve tüketicilerin akılcı ilaç kullanımı ile ilgili bilgi ve tutumlarını incelemeyi amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında yer alan Ankara ili Türkiye’nin başkenti; Edirne ili ise ‘Aktif Yaşlanma Şehri’ misyonu ile yaşlı nüfusa yönelik sağlık hizmetlerinin gelişim gösterdiği Türkiye’nin Avrupa’ya açılan kapısıdır. Toplam 2267 (Ankara için 1166; Edirne için 1101 kişi) kişiye uygulanabilmiştir.

Araştırmaya katılan ilaç tüketicilerinin akılcı ilaç kullanımı ile ilgili tutumlarına yönelik elde edilen bulgulara göre, katılımcıların

- %54,7’si reçetesine hastalığı ile ilişkisi olmayan başka bir ilaç eklenmesini talep etmekte;

- %24’ü tedaviden artan ilaçlarını çöpe atmakta;

- %34,3’ü ise evinde son kullanma tarihi geçmiş 1-3 kutu ilaca sahip olduğu;

- %38,7’sinin ecza dolabında ağrı kesici bulundurduğu;

-%24,2’sinin şikâyetleri geçince ilacını kullanmayı bıraktığı;

- %58’inin unutulan günlük ilaç dozunu aklına geldiği an aldığı;

-%32,3’ünün reçete edilen ilaçların doğruluğunu kontrol etmediği;

-%43,7’sinin muadil ilaç kullandığı;

-%76,62’sinin tatile giderken yanında ilaç götürdüğü;

-%14,4’ünün televizyon ve gazete reklamı ile reçetesiz ilaç satın aldığı; görülmektedir. Bu sonuçlar her iki ilde de benzer özellik göstermektedir

Araştırmada elde edilen bulgulardan birisi de prospektüs okuma davranışıdır. Bu bulguya göre, lise ve üniversite mezunu katılımcılar diğer eğitim durumundakilere göre ilaç prospektüsü okuma davranışını daha fazla göstermektedir

Araştırmaya katılan katılımcıların aylık ortalama sağlık ve ilaç harcamaları sorulduğunda ise, ortalama aylık sağlık harcamasının 74 TL, ilaç harcamalarının ise 52 TL olduğu görülmüştür.